| Lange tijd werd er
gedacht
dat Hennie Kuiper een ronderenner bij uitstek was. Hennie was weliswaar
niet de beste
klimmer of tijdrijder in zijn tijd, maar hij beheerste beide
disciplines
zo goed en hij presteerde zo constant, dat hij uitgroeide tot een
vedette
in de Tour de France, die met wat meer geluk de Tour tussen 1976 en
1980
minstens één keer had kunnen en misschien zelfs wel had
moeten
winnen. Op bepaalde dagen kon Hennie boven zichzelf uitstijgen, vooral
als hij getergd was vanwege het een of ander. Daarnaast had hij een
bijna
maniakale voorbereiding en een karaktervolle instelling. En naarmate de
koers zwaarder werd en steeds meer renners moesten afhaken, raakte hij
juist steeds meer in zijn element, vooral dankzij een goede gezondheid
en geweldig recuperatievermogen. |
| Hennie Kuiper
stapte maar liefst twaalfmaal op, haalde achtmaal Parijs, won drie
etappes, had driemaal de Tour kunnen winnen maar... droeg nooit de gele
trui. Hennie Kuiper reed zijn eerste twee profjaren bij het Duitse
Rokado, een ploeg die niet opgesteld werd in de Tour. In het shirt van
Frisol kwam hij in 1975 voor het eerst kijken en werd hij, conservatief
rijdend, elfde. Een jaar later was hij goed, reed voor Raleigh en stond
negende in het algemeen klassement toen hij de etappe naar St. Gaudens
reed. Kuiper: 'Het was de huwelijks dag van mijn ouders, de veertigste,
en ik had me al een half jaar eerder, toen het parkoers van de Tour
bekendgemaakt werd, voorgenomen bij wijze van cadeau die etappe te gaan
winnen. Ik kon er in Denekamp niet bij zijn, dan moest het maar op deze
manier. Laat in de etappe zette ik een vlucht op gang en kreeg goede
renners mee: Poulidor, Teirlinck, Ovion en nog vier man. Het zou op
sprinten aankomen en ik was zo fel, zo geconcentreerd. Ik probeerde nog
weg te komen en zette aan. Ik trok zo de fiets onder mijn gat weg, ik
wilde té graag. Schoof ik daar over de weg, helemaal open, aan
alle kanten.'De boeken geven aan dat Teirlinck de etappe won, voor
Panizza. De als derde geëindigde Ovion leverde een positief
geladen plas af en werd later uit de uitslag verwijderd. Kuiper werd op
de zevende plaats gezet. Geen cadeau dus, maar wat erger was voor de
coureur zelf, was het feit dat hij van top tot teen open lag en dat
verzorger Ruud Bakker allemaal steentjes en rommel uit de wonden moest
pulken. Slapen ging die nacht nauwelijks, de lakens plakten aan de
wonden. Kuiper: 'Samen met José de Cauwer ben ik om vijf uur van
bed gegaan en zijn we gaan losrijden. Ik wilde door, maar mijn lijf was
zo stijf. Enfin, ik ben gestart en het ging wel weer. Ik wilde erbij
zijn, want het was een belangrijke, naar later bleek beslissende
etappe. Rij ik na twintig kilometer in de fiets van de man die voor me
reed en die uitweek. Pats, daar lag ik weer en voor ik het wist lag ik
in een ambulance en later in een oud ziekenhuisje waar men iets te eten
voor me klaarzette en waar wel zeven zwerfkatten me gezelschap hielden.
Ik heb toen Peter Bonthuis gebeld en hem gevraagd me uit die oude zooi
weg te halen.'
Kuiper, uitgevallen, moreel gebroken en behoorlijk geblesseerd, meldde
zich 's avonds bij de ploeg waar ook de Kneet afgestapt was. Lucien van
Impe had zijn grote offensief ingezet en de Tour ging verder. Kuiper:
'Dat zal je niet geloven, maar Kneet en ik zijn toen met de trein van
Pau naar Roosendaal gereden. Ja, tussen vakantiegangers en kinderen in,
ongelofelijk.'
Ook in de twee volgende jaren had Kuiper grote kans op de eindzege. |
|
Bernard
Thevenet hield hem in 1977 op precies 48 seconden, na een heldhaftig en
sterk gereden ronde van de Tukker. Na afloop van die Tour de France gaf
Thevenet toe dat hij doping had
gebruikt. In De Groene Amsterdammer van 26 juli 1995 stond er het
volgende over: "MAN EN FIETS noemen: het is dè hoofdzonde in de
Tour.
Niet de erkende dope-junks als Didi Thurau, vechtersbazen als Eric
Vanderaerden of omkoopbare klimmers als Luis Herrera worden met de nek
aangekeken, maar de man wiens zielerust pas terugkeerde nadat hij zijn
malversaties publiekelijk opbiechtte: tweevoudig Tourwinnaar Bernard
Thévenet. Zijn biecht staat in de wielerwereld nog altijd bekend
als
'Het verraad van Thévenet'.
Zijn tweede Tourzege in 1977 is een rasvoorbeeld van verregaande regie
van jury en Tourdirectie. In die kringen had men besloten dat de Tour
dat jaar gebaat was bij een Franse winnaar. Alle beschikbare
machtsmiddelen werden dan ook ingezet om Thévenet, de hoop van
Frankrijk, zegevierend op de Champs Elysées te krijgen. Onderweg
werd
hij regelmatig meegezogen in de slipstream van begeleidende motoren,
die voor het oog van de wereld een gesloten front vormden rondom de
geplande Tourwinnaar. Ook de dopingcontrole liet te wensen over. De
ploegleiders van de voornaamste concurrenten hadden er een lief ding
voor over om Thévenet na de finish tot ver na het openritsen van
zijn
gulp op de vingers te kijken. De juryleden toonden in hun ogen wel erg
veel respect voor de privacy van de gele-truidrager; ze lieten hem in
de beslotenheid van het plashokje eindeloos aanrommelen en afknijpen.
Wielerjournalist Bert Wagendorp: 'Als een Fransman de Tour kan winnen,
is alles geoorloofd.'
Peter Post, ploegleider van nummer twee Hennie Kuiper, drong bij
Tourdirecteur Felix Lévitan aan op een rituele uitwisseling van
plasbuizen: 'Ik zal hem voorstellen dat ik vrijdag na de tijdrit een
urinestraal van Thévenet krijg. Dan krijgt de Muèr
(ploegleider van
Thévenet) er een van Kuiper. Het gaat per slot van rekening om
de Tour
en niet om een half pond koekjes.'
De Tourdirectie hield de chauvinistische poot stijf en bleef de eigen,
naar willekeur riekende dopingcontrole hanteren. Met resultaat. In
Parijs had Thévenet 48 seconden voorsprong op Hennie Kuiper.
Einde verhaal, volgens de wielerwetten. Ware het niet dat
Thévenet een
aantal jaren later zijn nieuwe carrière als journalist lanceerde
met
een smeuïge primeur. Tot in de details schetste hij de oneindige
reeks
malversaties die hem de Tourwinst hadden bezorgd. 'Schande, schande!'
scandeerden zijn ex-collega's in het peloton. Zij doelden hiermee niet
op het onsportieve verloop van de Tour, maar op de brutaliteit van
Thévenet om dit wereldkundig te maken. Zelfs de zwaarst
gedupeerde,
Hennie Kuiper, liet gevoelens van wielersolidariteit prevaleren boven
de teleurstelling over de hem ontstolen Tourzege. Kuiper: 'Natuurlijk
heeft Thévenet alle voordeeltjes gepakt die hij kon. Dat had ik
ook
gedaan. Maar hij had zijn mond moeten houden. Dit is slecht voor de
wielersport."
Bij de presentatie van de biografie over Hennie Kuiper op 13
mei 2003 verklaarde oud-premier mr Dries van Agt Hennie Kuiper alsnog
tot
winnaar van de Tour de France 1977 in verband met dat dopinggebruik.
Daarmee
wordt, aldus Van Agt, Hennie Kuiper de tweede Tourwinnaar na Jan
Janssen
in 1968. Hoewel deze uitspraak niet helemaal serieus dient te worden
genomen
heeft Van Agt hier wel een punt. Hennie zelf maakte er verder nooit
veel
woorden meer aan vuil. Op die manier de Tour winnen is ook niet leuk.
Een
jaar later viel hij in de afdaling van de Granier en moest hij met een
gebroken sleutelbeen opgeven. Hij stond toen derde in het algemeen
klassement en was virtueel leider van het bergklassement. In de
volgende jaren reed hij zich nog driemaal bij de eerste tien, met als
memorabel hoogtepunt het jaar 1980 toen Kuiper tweede werd achter Joop
Zoetemelk en de Raleigh-ploeg veel won. Kuiper zat toen inmiddels bij
de Franse Peugeot-ploeg.
Kuiper is ontegenzeggelijk een van de grootste sportmensen van ons
land: wereldkampioen, olympisch kampioen en winnaar van alle grote
klassiekers. Een gele trui of een eindzege in een grote ronde zat
ervoor hem net niet in. Ook in de Vuelta werd hij net geen winnaar (op de laatste
dag uit de leiderstrui gereden) en de twee tweede plaatsen in La Grande
Boucle tonen dat het deze karaktervolle renner simpelweg aan mazzel
ontbrak.
Misschien was hij wel net te bescheiden, misschien wel een beetje
naïef. De sportwereld was hard en meedogenloos en hij bleef een
aardige, bijna lieve man die vriendelijk was voor een ieder en die
streed tot hij er (soms letterlijk) bij neerviel. Als pleister op de
wonde werd Kuiper in 1979 uitgeroepen tot meest strijdlustige renner
van de ronde, een troostprijs.
Nog één keer terug naar die valpartij op de veertigste
huwelijksdag van
zijn ouders. Hij herinnert zich: 'Zaten die mensen thuis naar de radio
te luisteren. Vertelde Theo Koomen dat hij over me heen gebogen stond
en dat hij de microfoon onder mijn neus hield. En Theo zei: "Dames en
heren, Hennie zegt helemaal niets." Nou, je kan je voorstellen hoe de
sfeer toen op dat feest was.'
Toen
het
Hennie, met het klimmen der jaren, duidelijk werd dat hij geen rol meer
kon spelen in de Tour legde hij zich met succes toe op de grote
eendagswedstrijden.
En ondanks een geweldig Tourverleden, immers 2 keer op het eindpodium
als
tweede, een vierde plaats en 3 etappezeges waarvan twee keer op l'Alpe
d'Huez, fungeren zijn eendagszeges ( olympisch-, nationaal- en
wereldkampioen,
Parijs-Roubaix, Ronde van Vlaanderen, Milaan-San Remo en Ronde van
Lombardije
) als de kapstok van zijn carriere. Zijn prestaties in de Tour worden
daardoor
niet altijd op juiste waarde geschat. Dat is jammer te noemen. En dat
Hennie
een grote was in de Tour blijkt hieronder.
|
De
resultaten van Hennie Kuiper in de Tour op een rij
|
|
Tour de France 1975

|
121
KUIPER Hennie
122 ALLAN Donald
(Aus)
123 DE CAUWER
José
(Bel)
124 DEN HERTOG Fedor
(Hol)
125 KAMPER
Gérard
(Hol)
126 KOKEN Ben (Hol)
opgave
14e etappe
127 MENDES Fernando
(Por)
opgave 4e etappe
128 PRIEM Cees (Hol)
opgave
13e etappe
129 SMIT Theo (Hol)
buiten
tijd 10e etappe
130 PRINSEN Henk
(Hol) |
11e
EINDKLASSEMENT OP 40m 45s
8e 6e ETAPPE CIRCUIT
MERLIN
PLAGE (INDIVIDUELE TIJDRIT)
9e 13e ETAPPE
ALBI-SUPER-LIORAN
10e PROLOOG TE
CHARLEROI |
|
Tour de
France
1976

|
51
KUIPER
Hennie opgave 14e etappe
52 DE CAUWER
José
(Bel)
53 HOOGEDOORN Ko
(Hol)
54 KARSTENS Gerben
(Hol)
55 KNETEMANN Gerrie
(Hol)
niet gestart 15e etappe
56 PRONK Bert (Hol)
57 RAAS Jan (Hol)
58 VAN DEN HOEK Aad
(Hol)
59 VAN KATWIJK Jan
(Hol)
buiten tijd 10e etappe
60 VAN KATWIJK Piet
(Hol)
buiten
tijd 10e etappe
|
RITZEGE
4e
ETAPPE LE TOUQUET-BORNEM
RITZEGE MET
TI-RALEIGH 5a
ETAPPE LOUVAIN (PLOEGENTIJDRIT)
4e 7e ETAPPE
NANCY-MULHOUSE
7e 10e ETAPPE BOURG
D'OISANS-MONTGENEVRE
7e 11e ETAPPE
MONTGENEVRE-MANOSQUE
7e 13e ETAPPE FONT
ROMEU-ST.GAUDENS
9e 3e ETAPPE LE
TOUQUET-PARIS PLAGE (INDIVIDUELE TIJDRIT)
9e 5b ETAPPE
LOUVAIN-VERVIERS
14e ETAPPE
ST.GAUDENS-ST.LARY SOULAN OPGAVE WEGENS VAL |
|
Tour de
France
1977

|
81
KUIPER
Hennie
82 DE CAUWER
José
(Bel)
83 KARSTENS Gerben
(Hol)
84 KNETEMANN Gerrie
(Hol)
85 LUBBERDING Henk
(Hol)
86 NICKSON Bill (Gbr)
buiten
tijd 17e etappe
87 PRONK Hubert (Hol)
88 THURAU Dietrich
(Dui)
89 VAN DEN HOEK Aad
(Hol)
buiten
tijd 17e etappe
90 VAN KATWIJK Piet
(Hol)
buiten
tijd 17e etappe |
RITZEGE
17e ETAPPE CHAMONIX-L'ALPE D'HUEZ
2e EINDKLASSEMENT OP
48
SECONDEN
2e BERGKLASSEMENT
3e 20e ETAPPE
DIJON-DIJON
(INDIVIDUELE TIJDRIT)
4e 6e ETAPPE
BORDEAUX-LIMOGES
6e 5b ETAPPE
BORDEAUX/CIRCUIT DU LAC (INDIVIDUELE TIJDRIT)
8e 15b ETAPPE
MORZINE-AVORIAZ (INDIVIDUELE TIJDRIT)
8e 19e ETAPPE
ST.TRIVIER-DIJON
8e 22a ETAPPE
PARIS/CHAMPS
ELYSEES (INDIVIDUELE TIJDRIT)
9e 14e ETAPPE
BESANCON-THONON LES BAINS
9e 16e ETAPPE
MORZINE-CHAMONIX
10e 2e ETAPPE
AUCH-PAU
10e 22b ETAPPE
CIRCUIT DES
CHAMPS ELYSEES |
|
Tour de
France
1978

|
11
KUIPER
Hennie opgave 17°
12 DE CAUWER
José
(Bel)
13 KARSTENS Gerben
(Hol)
diskw. 17°
14 KNETEMANN Gerrie
(Hol)
15 LUBBERDING Henk
(Hol)
16 RAAS Jan (Hol)
17 THALER Klaus-Peter
(Dui)
18 VAN DEN HOEK Aad
(Hol)
19 WELLENS Paul (Bel)
20 WESEMAEL Wilfried
(Bel) |
RITZEGE
16e ETAPPE ST.ETIENNE-L'ALPE D'HUEZ
RITZEGE MET
TI-RALEIGH 4e
ETAPPE EVREUX-CAEN (PLOEGENTIJDRIT)
4e PROLOOG TE LEIDEN
6e 11e ETAPPE PAU-ST
LARY
SOULAN
7e 14e ETAPPE BESSE
EN
CHANDESSE-PUY DE DOME (INDIVIDUELE
TIJDRIT)
8e 13e ETAPPE
FIGEAC-SUPER
BESSE
17E ETAPPE OPGAVE
WEGENS
VAL COL DU GRANIER |
|
Tour de
France
1979

|
61
KUIPER
Hennie
62 BOSSIS Jacques
(Fra)
63 BOURREAU Bernard
(Fra)
64 DE CAUWER
José
(Bel)
65 DUCLOS-LASSALLE
Gilbert
(Fra)
66 ESCLASSAN Jacques
(Fra)
opg. 16°
67 HEZARD Yves (Fra)
68 LAURENT Michel
(Fra)
69 LEGEAY Roger (Fra)
70 PERRET Patrick
(Fra)
opgave 12° |
4e
EINDKLASSEMENT OP 28m 02s
4e 2e ETAPPE
LUCHON-SUPERBAGNERES (INDIVIDUELE
TIJDRIT)
6e 12e ETAPPE
ROCHEFORT-METZ
7e 1e ETAPPE
FLEURANCE-LUCHON
7e 15e ETAPPE
EVIAN-MORZINE
(INDIVIDUELE TIJDRIT)
8e PROLOOG TE
FLEURANCE
8e 18e ETAPPE L'ALPE
D'HUEZ-L'ALPE D'HUEZ
9e 19e ETAPPE L'ALPE
D'HUEZ- ST.PRIEST
9e 20e ETAPPE
ST.PRIEST-DIJON
VERKOZEN TOT
STRIJDLUSTIGSTE RENNER |
|
Tour de
France
1980

|
31
KUIPER
Hennie
32 BOSSIS Jacques
(Fra)
33 BRUN
Frédéric (Fra)
34 BOURREAU Bernard
(Fra)
35 DUCLOS-LASSALLE
Gilbert
opg. 18°
36 JONES Graham (Gbr)
37 LEGEAY Roger (Fra)
38 LINARD Hubert
(Fra)
39 PERRET Patrick
(Fra)
40 SIMON Pascal (Fra)
|
2e
EINDKLASSEMENT OP 6m 55s
2e 5e ETAPPE
LUIK-LILLE
2e 11e ETAPPE
DAMAZAN-LAPLUME (INDIVIDUELE TIJDRIT)
4e 20e ETAPPE
ST.ETIENNE-ST.ETIENNE (INDIVIDUELE
TIJDRIT)
6e PROLOOG TE
FRANKFURT
10e 13e ETAPPE
PAU-BAGNERES
DE LUCHON |
|
Tour de
France
1981

|
101
KUIPER
Hennie
102 COLIJN Luc (Bel)
opgave
15°
103 DIERICKX Marc
(Bel)
104 DEVOS Hendrik
(Bel)
105 LAURENS Marcel
(Bel)
106 MARTENS
René
(Bel)
107 NULENS Guy (Bel)
108 SCHEPERS Eddy
(Bel)
109 STAMSNIJDER
Hennie
(Hol)
110 TACKAERT William
(Bel) |
30e
EINDKLASSEMENT OP 57m 21s |
|
Tour de
France
1982

|
91
KUIPER
Hennie
92 DEVOS Hendrik
(Bel)
93 DIERICKX Marc
(Bel)
94 LAURENS Marcel
(Bel)
95 MARTENS
René
(Bel)
96 NULENS Guy (Bel)
97 OOSTERBOSCH Bert
(Hol)
opgave 2°
98 TACKAERT William
(Bel)
opgave 19°
99 VAN DER POEL Adri
(Hol)
100 ZIJERVELD Peter
(Hol)
n.g. 7° |
9e
EINDKLASSEMENT OP 17m 01s
6e 20e ETAPPE
SENS-AULNAY
SOUS BOIS |
|
Tour de
France
1983

|
61
KUIPER
Hennie opgave 10°
62 DIERICKX Marc
(Bel)
63 EMONDS Nico (Bel)
opgave
13°
64 LAURENS Marcel
(Bel)
65 MARTENS
René
(Bel) opgave 18°
66 MANDERS Henri
(Hol)
67 NULENS Guy (Bel)
opgave
18°
68 ROGIERS Rudy (Bel)
69 VANDERAERDEN Eric
(Bel)
n.g. 10°
70 VAN DER POEL Adrie
(Hol) |
2e
8e
ETAPPE LA ROCHELLE-BORDEAUX
9e 9e ETAPPE
BORDEAUX-PAU
10e ETAPPE OPGAVE
WEGENS
FAMILIEOMSTANDIGHEDEN |
|
Tour de
France
1984

|
121
ZOETEMELK Joop (Hol)
122 HANEGRAAF Jacques
(Hol)
123 KUIPER Hennie
124 MANDERS Henri
(Hol)
125 PEETERS Ludo
(Bel)
126 RAAS Jan (Hol)
opgave
11°
127 VAN DER POEL Adri
(Hol)
opg. 14°
128 VAN HOUWELINGEN
Adri
opg. 14°
129 VAN VLIET Leo
(Hol)
130 WIJNANDS Ad (Hol)
|
56e
EINDKLASSEMENT OP 1u 39m 30s |
|
Tour de
France
1985

|
141
KUIPER
Hennie n.g. 15°
142 BOGAERT Jan (Bel)
143 DE BEULE Etienne
(Bel)
144 DEMOL Dirk (Bel)
opgave
15°
145 JACOB Jozef (Bel)
146 LUYTEN Louis
(Bel)
opgave 16°
147 VAN HOUWELINGEN
Adrie
(Hol)
148 VAN HOUWELINGEN
Jan
(Hol)
149 VAN VLIET Teun
(Hol)
opgave 16°
150 VERLINDEN Gery
(Bel)
opgave 6° |
4e
4e
ETAPPE FOUGERES- PONT AUDEMER
15e ETAPPE NIET
GESTART |
|
Tour de
France
1988

|
211
KUIPER
Hennie
212 DE WILDE Etienne
(Bel)
213 HEYNDERICKX
Jean-Pierre
(Bel)
214 ILEGEMS Roger
(Bel)
b.t. 12°
215 LILHOLT Soren
(Den)
216 NEVENS Jan (Bel)
217 VAN SLYCKE Rik
(Bel)
218 WIJNANT Willem
(Bel)
b.t. 12°
219 WIJNANTS Ludwig
(Bel)
b.t. 13° |
95e
EINDKLASSEMENT OP 1u 49m 37s |
|
|